Un equipo multidisciplinar traballa para lograr que un viñedo sexa capaz de capturar dióxido de carbono e reducir as emisións de gases de efecto invernadoiro responsables do cambio climático e de producir ademais os seus propios fertilizantes a partir dos residuos orgánicos xerados durante a vendima.
Tenta así pechar o círculo dunha agricultura cada vez máis sustentable e capaz de producir alimentos máis saudables.
“Devolver á terra o que nace na terra”: ese é o obxectivo do proxecto europeo Life + ‘Integral Carbon’, unha iniciativa na que se envorcaron a UE, as universidades de Burgos e Valladolid, o Centro Tecnolóxico Nacional Agroalimentario de Estremadura, a Denominación de Orixe Viños de Uclés e a empresa de enxeñería Kepler.
E para iso, converteron unha parte dos viñedos que integran a Denominación de Orixe Viños de Uclés nun laboratorio onde un equipo multidisciplinar de científicos, tecnólogos, viticultores, enólogos ou agricultores queren demostrar que é posible reducir a dependencia dos abonos minerais e dos produtos fitosanitarios e aumentar a fertilidade dos chans e a produtividade das explotacións.
Será un exemplo máis para acreditar o verdadeiro significado da rede Natura 2000 e que as actividades tradicionais como a agricultura, a gandería ou os aproveitamentos forestais poden chegar a ser os mellores aliados da conservación da biodiversidade e dos recursos naturais.
Ademais de reducir -ata case neutralizar- as emisións de gases de efecto invernadoiro- o equipo está a lograr mellorar a calidade do chan onde se cultivan as viñas grazas a un fertilizante elaborado con algas autóctonas procedentes do propio chan dos viñedos de Uclés.
Reutilizando os hollejos
Esas algas nútrense dos refugallos orgánicos que se xeran durante o período de vendima, sobre todo dos hollejos (pel da
uva), e regresan á terra convertidas nun fertilizante líquido natural, capaz non só de fixar o carbono, senón de enriquecer o chan, de mellorar a súa riqueza biolóxica e de reducir a dependencia dos fertilizantes minerais.
O enxeñeiro agrónomo Jorge Miñón, responsable técnico do proxecto europeo “Integral Carbon”, subliñou que se trata de devolver ao chan todos os nutrientes que se extraeron del para conseguir un cultivo -neste caso a uva para producir viño-.
En declaracións a EFE, Miñón sinalou que durante ese proceso xéranse abundantes residuos e unha gran cantidade de emisións de gases de efecto invernadoiro, pero insistiu na necesidade de que a industria agroalimentaria sexa capaz de mitigar e de compensar esas emisións e nas solucións que están a atopar para conseguilo.
Os responsables do proxecto están ademais aproveitando o exceso de nutrientes que teñen as augas residuais procedentes dos sectores agrario e gandeiro para aumentar e acelerar a produción desas algas autóctonas, conseguindo así devolver á terra eses nutrientes que enriquecen o chan e que melloran a produtividade e a rendibilidade dos viñedos.
“O que pretendemos é mellorar a calidade do chan e aumentar a súa actividade biolóxica a través das algas autóctonas”, precisou Jorge Miñón, e incidiu en que esa melloría da saúde do chan redunda en beneficio do propio agricultor, porque terá que utilizar menos produtos fitosanitarios e terá unha explotación máis rendible.
A menor dependencia dos fertilizantes minerais, que requiren para a súa fabricación de elevados consumos enerxéticos, reducirá ademais a pegada de carbono das explotacións agrarias, pero redundará tamén na calidade do produto final.
En busca dunha metodoloxía extrapolable a toda a industria do viño
O proxecto europeo “Integral Carbon”, que se prolongará ata 2016 e no que se implicaron institucións públicas e empresas
privadas, pretende “só” iso: demostrar que é posible na industria vitivinícola a captura de gases de efecto invernadoiro, a súa fixación no chan grazas ás algas autóctonas e a súa utilización posterior no viñedo como fonte de nutrientes vexetais.
E do éxito do mesmo depende o establecemento dunha metodoloxía que axude a reducir as emisións de gases de efecto invernadoiro no sector vitivinícola, co que iso supón para o viñedo español, que ocupa unha superficie superior ao millón de hectáreas e xera unha man de obra que rolda os 18 millóns de xornais cada ano.
LIFE+ INFONATUR 2000
Máis información sobre a Rede Natura 2000 en: www.infonatur.es




