Inicio Galicia A Conselleria de Medio Ambiente recolle numa guía recomendacións para evitar a...

A Conselleria de Medio Ambiente recolle numa guía recomendacións para evitar a degradación dos espazos litorais

Medio Ambiente recolle na Guía de Boas Prácticas de intervención nas praias e dunas recomendacións para evitar a súa degradación pola mala xestión destes espazos litorais

Medio Ambiente recolle na Guía de Boas Prácticas de intervención nas praias e dunas recomendacións para evitar a súa degradación pola mala xestión destes espazos litorais.

A guía será útil, tanto para os concellos e as demais administracións como para as oficinas que proxectan o planeamento e para todos os axentes que interveñen no litoral; pero tamén está dirixida á sociedade en xeral, xa que responde a preguntas que os cidadáns se poden plantexar sobre as praias e as dunas e se aportan claves para o usos que facemos das mesmas.

A problemática que se expón na guía é real e xustificada con casos concretos, polo que unha visión real da costa areoso, coñecendo o potencial, a súa fraxilidade, a súa capacidade de acollida e fomentando unha actitude responsable beneficiará ao conxunto da sociedade a entender as dinámicas e comportamentos deste núcleos e zonas da costa.

A erosión costeira é un problema que acada ao conxunto da sociedade e que provoca cuantiosas perdas económicas, levándose por diante o patrimonio cultura e natural dos concellos. A Conselleira de Medio Ambiente, Territorio e Infraestruturas elaborou unha Guía de Boas prácticas de intervencións nas praias e complexos dunares, na que se recollen unha serie de recomendacións para evitar a súa degradación pola mala xestión destes espazos naturais.
Este documento, que forma parte da colección Paisaxe Galega, é a resposta do Goberno galego a necesidade de dispoñer dun instrumento de consenso, capaz de establecer as regras de xogo desde as que superar os desaxustes entre un aproveitamento do litoral e os valores naturais e culturais que albergan as nosas costas e moldean a nosa sociedade.

Nas últimas décadas, este límite terra-mar sufriu presións de diversa natureza que provocaron ameazas e disfuncións que comprometían os seus valores ambientais e, polo tanto, identitarios e culturais.
Esta guía concíbese co propósito de divulgar a riqueza e fraxilidade destes medios naturais, para propor métodos e técnicas de conservación ou restauración eficaces, promovendo unha cultura sensible aos valores singulares dos areais que guíe o comportamento á hora de actuar neles.

A actuación sobre os areais problemática ambiental de orixe humana é a principal causa de degradación e desaparición dos sistemas areosos do litoral. O secuestro de sedimentos, a interrupción dos tránsitos areosos no litoral e a ocupación e fosilización de praias e dunas actúan como potentes desestabilizadores. Fronte ás causas de índole natural, a indebida ocupación do litoral conta coa vantaxe de que se poden evitar e controlar; pero tamén pode impedir ou comprometer a adaptación de praias e dunas aos cambios ambientais naturais.
A modo de exemplo, a falta de plans de accesibilidade deu lugar a unha densa rede de carreiros sobre os espazos dunares. Así, certas incisións -en especial as orientadas cara aos ventos dominantes-, derivan en corredores erosivos que fragmentan e desestabilizan amplas superficies vexetadas. Tamén sucede que estas acaban directamente na praia e son alcanzadas polas ondadas de temporal que rapidamente serán unha fendedura a partir da cal se fragmenta o cordón dunar e se crean tipos dunares erosivos.

Os paseos marítimos eríxense como un dos problemas para a estabilidade dos complexos sedimentarios. Algúns foron realizados sobre os propios conxuntos dunares, xa degradados previamente, o que supón que se utilice a súa función ambiental e o seu papel estabilizador da praia. Tamén se dan casos de ocupación da parte da praia alta, o que aumenta a reflexión da ondada e dando lugar a unha erosión severa. Asemade, a eliminación da área de repouso da lugar a un estado de constante inestabilidade que pode facer desaparecer a praia.

Un terceiro factor é o tráfico rodado. Moitos cordóns perderon a súa forma natural para converterse nunha especie de chairas litorais areosas nas que a vexetación se atopa completamente transformada, sobre as que os temporais invernais sucesivos provocan fortes erosións que xa non se volven a recuperar. Isto provoca que en varios anos as dunas desaparecen e, en vista da súa extrema situación, decídese finalmente realizar obras de formigonado e preparación de plataformas de aparcadoiro e paseos marítimos.

Detectada esta problemática, é necesario aportar alternativas aos modos de intervención que están degradando o Ejemplo de la erosión nas praismedio costeiro e facilitar as claves para unha xestión sostible, conscientes dos riscos, procesos e dinámicas. Dende a Consellería de Medio Ambiente deféndese que a falta de orientacións, exemplos e unha axeitada divulgación non pode ser a causa que xustifique ou agrave o proceso de alteración dos valores destas zonas litorais.
Cinco grupos de medidas

A guía alerta da necesidade de reorientar a presenza da pegada humana nos litorais areosos mediante unha actitude menos intervencionista, fundamentada nos análises de cara a súa ordenación e protección; é dicir, hai que facer compatible a conservación co uso, non se trata de prohibir ou renunciar ao uso das praias, senón orientar e ordenar a súa ocupación e as actividades que nelas se poden desenvolver.

Deste xeito, a guía recolle medidas organizadas en cinco bloques temáticos en función do seu obxectivo e das ferramentas para unha correcta intervención. En relación coas normas e ordenación, proponse fomentar a redacción de plans de ordenación municipal que reduzan a presión sobre os areais; desenvolver ordenanzas municipais en relación cos uso e o respecto polo litoral, establecendo unha normativa específica que regule o acceso, estacionamento, transito e uso dos sistemas areosos; ordenar as actividades deportivas, limitando o seu uso para aqueles estritamente de praia ou náuticos e promover unha normativa específica de usos para eventos festivos e deportivos de carácter extraordinario e multitudinario.

A diagnose e vixilancia é un factor clave, polo que na guía indícase que hai que en conta o tipo morfoxenético da praia e a clase de dunas existentes, para valorar o seu estado e distinguir os cambios propios da súa dinámica dos derivados dos procesos erosivos severos; e realizar campañas de divulgación educativa como medida de protección.
Dende o punto de vista de ecoloxía e a paisaxe, o terceiro bloque de medidas, sinálase que en cuestión de fauna e vexetación, as boas prácticas deben centrarse no control e a erradicación de especies invasoras e na realización de seguimentos de estado e conservación de comunidades con plantas endémicas ou vulnerables. Tal e como se recolle na guía, aínda que unha praia se atope nun ambiente urbano, as dunas son parte da súa natureza e importantes para a estabilidade sedimentaria, polo que rehabilitalas ou recuperalas é unha boa práctica que aforrará danos por erosión.
Asemade, promoverase o mantemento dunha coherencia textural e de tamaños, valorando a xeración de contrastes volumétricos, cromáticos e impedindo efectos barreira e realizando unha correcta elección de materiais de intervención para mellorar a paisaxe, polo que se recomenda primar nas técnicas de intervención métodos de nauturalización.

Para mellorar a accesibilidade e o acondicionamento, defínense unha serie de pautas como o desenvolvemento de plans de accesibilidade específicos para cada conxunto areoso. Outra medida para unha boa planificación do sistema de aparcadoiros e das vías de conexión con poboacións próximas é evitar o acceso directo ao areal, as ocupacións de parte do mesmo e a proximidade de estradas principais de enlace entre localidade. Tamén se recomenda valorar e promover a retirada de infraestruturas que ocupan o sistema praia-dunar ou que se asenten en lugares con perigo de futuro de erosión. Neste sentido, é crucial intentar adiantarse aos problemas erosivos da costa mediante programas de vixilancia e diagnose temperá.

O último bloque de medidas está centrado na rehabilitación e corrección dos impactos, polo que se propón implantar sistemas de captación de area para evitar a súa extracción involuntaria, restaurar e revexetar zonas dunares degradadas, e orientar as obras de enxeñería contra a erosión cara a prácticas modernas e menos duras que os tradicionais espigóns ou diques de pedra e formigón. Por último, proponse desenvolver protocolos de limpeza de praias e dunas acordes co grao de sensibilidade ambiental de cada un dos areais e dos diferentes sectores; e distinguir a rehabilitación natural e a rexeneración ambiental daquelas actuacións de acondicionamento, encamiñadas ao benestar dos usuarios dos areais.

Razón de ser
A guía de boas prácticas de intervención nas praias e dunas é un documento de apoio para técnicos e aqueles axentes que interveñen na franxa costeira e na súa rexeneración; ao tempo que se concibe como un documento con recomendacións dirixidas ás distintas escalas de intervención sobre o medio costeiro, fundamentalmente naqueles contornos que polo momento manteñen os valores ambientais e paisaxísticos. Busca fomentar accións de formación, sensibilización e educación, xa que se trata dunha guía interpretativa para identificar e clasificar a riqueza e variedade das praias e dunas da costa de Galicia.

 

 

- Publicidade -

ÚLTIMA REVISTA

+ VISTOS

SÍGUENOS

680FansGóstame
282SeguidoresSeguir

ETIQUETAS

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies